Dergi Kapağı
Haziran 2026

Dünya Matematik Günü Özel Sayısı -

Dergi Sayısını İncele

Matematiğin İki Yüzü: Umut ve Trajedi

Yazarlar: Sualp Kula, Mustafa Yankı Kocatürk

Özet

Tarih boyunca insanlığın her büyük krizinde, görünmeyen bir yerlerde, hatırlayamadığımız tarihlerde matematik yapılıyordu ve bulunan her yeni denklem veya teorem geleceğe dair bir umudu yeşertiyordu.

Yeşermiş bu umutlar aslında başka yerlerde türlü trajediler doğuruyordu. Dolayısıyla umut ve umutsuzluk bir zincir gibi hep iç içeydi.

İkinci Dünya Savaşı, büyük bir mağlubiyetten çıkan Alman halkı için büyük umutlarla başlamıştı.

Orduları çok güçlü, muhaberelerini dünyada eşi benzeri olmayan çok gelişmiş teknolojilerle kurmuşlardı. Aynı dönemde bir önceki harpten galip çıkmış İngilizler umutsuzluk içindeydi; çünkü Almanlar o dönemin matematik olanaklarıyla oluşturulmuş en güçlü şifreleme cihazı olan Enigma ile uzun süre kırılamayacak iletişim hatları kurmuştu. Bu sayede o dönemin matematikçileri, umutsuz Alman halkına bir umut olmuştu. Diğer taraftan Almanların bu umudu İngilizlerin trajedisi olmuştu. Fakat kısa süre sonra dengeler matematik sayesinde tersine döndü. Enigma makinesinin kırılmasıyla madalyonun ters yüzü göründü, Alman cephesindeki umut söndü. Matematik tarihte bir kere daha umut ve trajedi doğurdu.

Tam Metin Erişimi
PDF İndir